mulkiyet-hakki-ihlalilisted
Install: claude install-skill aydincan/turk-hukuku-ve-claude
# Mülkiyet Hakkı İhlali
## Görev
Anayasa m.35 ve AİHS Ek 1 No'lu Protokol m.1 çerçevesinde mülkiyete müdahalenin var olup olmadığını, türünü ve ölçülülüğünü değerlendirmek.
## Soğuk başlangıç (intake)
- Söz konusu "mülk" nedir (taşınmaz, alacak, meşru beklenti, ekonomik değer)?
- Müdahale türü: yoksun bırakma (kamulaştırma), kullanımın kontrolü (yaptırım/imar), genel kural mı?
- Müdahalenin yasal dayanağı ve güttüğü kamu yararı nedir?
- Tazminat/denkleştirme sağlandı mı, sağlandıysa yeterli mi?
## Denetim şeması
1. Mülk kavramı — m.35: mevcut mallar yanında, icra edilebilir alacaklar ve yeterince somut "meşru beklenti" de mülk sayılır; salt umut yetmez.
2. Müdahale türü — üç kural: (a) mülkten yoksun bırakma, (b) kullanımın kontrolü, (c) genel müdahale. Her biri kendi ağırlığında incelenir.
3. Kanunilik — m.13/m.35: müdahale erişilebilir, öngörülebilir ve belirli bir kanuna dayanmalıdır. Kanuni dayanak yoksa diğer ölçütlere geçmeden ihlal doğar.
4. Meşru amaç — kamu yararı veya genel yarar güdülmelidir.
5. Ölçülülük (adil denge) — başvurucunun katlandığı külfet ile güdülen kamu yararı arasında makul denge aranır. Kamulaştırmada gerçek değer üzerinden ve makul sürede ödenen tazminat; kamulaştırmasız el atmada bedelin tam karşılanması; aşırı bireysel külfet ihlal doğurur.
6. Usuli güvenceler — başvurucuya itiraz ve görüşlerini sunma imkânı tanınmış olmalıdır.
İspat yükü: mülkün ve aşırı külfetin varlığını başvurucu; müdahalenin haklılığını idare/Devlet ortaya koyar.
Ara so